FENG Ścieżka SMART – kompleksowy przewodnik po dotacjach dla firm

Ścieżka SMART FENG w 2026 roku działa już na nowych zasadach. Sprawdź, czym różnią się konkursy B+R i Wdrożenie Innowacji, kto może ubiegać się o dotację, jakie są limity i poziomy dofinansowania oraz kiedy zaplanowano najbliższe nabory.

Data publikacji: 11 września 2026

Jeśli planujesz w firmie projekt badawczo-rozwojowy albo chcesz wdrożyć gotowe wyniki prac B+R, prawdopodobnie już natrafiłeś na nazwę Ścieżka SMART FENG. To wciąż jeden z największych programów dotacyjnych dla firm w Polsce, ale od 2026 roku zasady gry się zmieniły. Zniknęła znana od lat formuła jednego wniosku z dowolnymi modułami, a jej miejsce zajęły dwa odrębne konkursy. Ten artykuł jest napisany z myślą o właścicielach i zarządach firm – zarówno MŚP, jak i dużych przedsiębiorstw – którzy zastanawiają się, czy ich projekt w ogóle kwalifikuje się do wsparcia. Poniżej znajdziesz mapę całego tematu: czym jest Ścieżka SMART, co zmieniło się w 2026 roku, ile realnie można dostać i kiedy startują najbliższe nabory.

Czym jest Ścieżka SMART FENG?

Ścieżka SMART to konkurs w programie Fundusze Europejskie dla Nowoczesnej Gospodarki (FENG), który finansuje projekty badawczo-rozwojowe (B+R) oraz wdrożenia ich wyników. Warunkiem otrzymania dotacji jest wprowadzenie innowacji produktowej lub procesowej na poziomie co najmniej krajowym – projekt musi więc realnie wyróżniać się na tle tego, co już oferuje polski rynek, a nie tylko na tle konkurencji w jednym regionie.

Ścieżka SMART nie działa w oderwaniu od reszty programu. To jeden, choć zdecydowanie najważniejszy, z instrumentów wsparcia w ramach funduszy europejskich dla firm objętych FENG. Szerszy kontekst całego programu – w tym inne instrumenty, z których może skorzystać Twoja firma – opisujemy w artykule Fundusze Europejskie FENG – najważniejsze informacje dla przedsiębiorców.

Najważniejsza zmiana 2026 – koniec formuły modułowej

Do niedawna firma składała jeden wniosek, w którym mogła dowolnie łączyć moduły: B+R, wdrożenie, cyfryzację, zazielenienie czy internacjonalizację. Od 2026 roku ta konstrukcja przestała istnieć – w jej miejsce działają dwa osobne konkursy: na B+R i na wdrożenie innowacji.

Krótko mówiąc: dawniej jeden wniosek mógł obejmować niemal wszystko, dziś trzeba wybrać jedną z dwóch ścieżek i złożyć do niej odrębny projekt. Zniknęły też moduły, które wcześniej można było dopisywać fakultatywnie:

  • cyfryzacja jako osobny moduł,
  • zazielenienie przedsiębiorstwa jako osobny moduł,
  • infrastruktura B+R jako osobny moduł.

Jeśli Twój projekt dotyczy głównie tych obszarów, a nie prac badawczo-rozwojowych ani wdrożenia ich wyników, warto sprawdzić inne źródła finansowania – konkursy regionalne albo preferencyjne pożyczki unijne, które w wielu przypadkach lepiej pasują do takiego zakresu inwestycji.

Zdaniem eksperta: w naszej praktyce widzimy, że najwięcej projektów odpada już na Etapie I oceny. To ten etap uważam za kluczowy – nie dlatego, że jest najtrudniejszy merytorycznie, ale dlatego, że tu weryfikowana jest sama kwalifikowalność projektu: czy rzeczywiście ma charakter badawczo-rozwojowy i czy mieści się w wybranym konkursie. Etap ten nie podlega poprawie. Na tym etapie liczy się precyzyjny opis prac B+R. Firmy, które go zaniedbują, tracą szansę zanim dojdzie do oceny merytorycznej.

Pełne zasady i warunki kwalifikowalności – łącznie z kryteriami oceny i najczęstszymi błędami we wnioskach – opisujemy szczegółowo w artykule Ścieżka SMART FENG – zasady i warunki uzyskania dotacji w 2026 roku.

Dwie ścieżki konkursowe do wyboru

Od 2026 roku firma wybiera jeden z dwóch konkursów: Konkurs B+R albo Konkurs Wdrożenie Innowacji. Nie da się już łączyć obu w jednym wniosku.

Konkurs B+R jest dla firm, które planują prowadzić własne badania przemysłowe lub prace rozwojowe – od koncepcji, przez eksperymenty, po opracowanie prototypu . To ścieżka na wcześniejszym etapie rozwoju koncepcji, jeszcze przed etapem komercjalizacji.

Konkurs Wdrożenie Innowacji (dawniej nazywany „modułem wdrożeniowym”) jest dla firm, które mają zakończone prace B+R, własne lub zlecone, i chcą wprowadzić ich wyniki do działalności gospodarczej – na przykład kupić maszyny czy uruchomić linię produkcyjną pod nowy proces opracowany w ramach prac B+R.

Kto może aplikować?

O dofinansowanie w Ścieżce SMART mogą ubiegać się mikro, małe i średnie przedsiębiorstwa (MŚP), duże przedsiębiorstwa oraz konsorcja – czyli grupy podmiotów realizujących wspólnie jeden projekt, w tym z udziałem organizacji badawczej lub NGO.

Podział instytucjonalny wygląda tak:

  • wnioski MŚP trafiają do PARP,
  • wnioski dużych przedsiębiorstw oraz konsorcjów z ich udziałem trafiają do NCBR.

To rozróżnienie ma znaczenie praktyczne – obie instytucje mają nieco inny sposób oceny wniosków i inny harmonogram naborów, o czym więcej w dalszej części artykułu.

Ile wynosi dofinansowanie?

Maksymalna kwota wsparcia w Ścieżce SMART zależy od typu wnioskodawcy i sięga od 50 do 150 mln PLN, a minimalna wartość projektu to 3 mln PLN netto kosztów kwalifikowalnych.

Maksymalne dofinansowanie per projekt

  • do 50 mln PLN – dla pojedynczych MŚP,
  • do 70 mln PLN – dla pojedynczych dużych przedsiębiorstw,
  • do 150 mln PLN – dla konsorcjów.

Kwoty orientacyjne – ostateczny pułap wsparcia zależy od budżetu konkretnego naboru i limitów pomocy publicznej dla danego projektu.

Poziom dofinansowania

Wysokość wsparcia różni się w zależności od tego, czy projekt dotyczy badań przemysłowych, prac rozwojowych, czy już samego wdrożenia:

  • Badania przemysłowe – do 80%.
  • Prace rozwojowe – do 60%.
  • Wdrożenie wyników B+R – ok. 20-70%, zależnie od wielkości firmy i województwa.

Poziom dofinansowania dla wdrożenia ustalany jest indywidualnie według mapy pomocy regionalnej – im mniejsza firma i im słabiej rozwinięty gospodarczo region inwestycji, tym wyższa dopuszczalna intensywność pomocy.

Wysokość wsparcia to jedno, ale równie ważne jest to, jakie konkretnie wydatki w ogóle można nim objąć. Pełną listę kosztów kwalifikowalnych i wyłączeń – osobno dla konkursu B+R i dla wdrożenia – znajdziesz w artykule Koszty kwalifikowalne w Ścieżce SMART FENG – co można sfinansować z dotacji.

Minimalna wartość projektu

Dolny próg to 3 mln PLN netto kosztów kwalifikowalnych – bez względu na wielkość firmy. To sygnał, że Ścieżka SMART jest skierowana do strategicznych, dobrze zaplanowanych inwestycji, a nie do niewielkich, punktowych wydatków. Górnego limitu wartości projektu jako takiego nie ma – ograniczeniem jest tu maksymalna kwota dofinansowania i budżet danego naboru.

Wskazówka: zanim zaczniesz liczyć budżet projektu, ustal najpierw, do którego konkursu w ogóle pasujesz – B+R czy wdrożenie. Widzieliśmy projekty, w których firma dobrze oszacowała koszty, ale zgłosiła je do niewłaściwego konkursu i odpadła już na etapie oceny wstępnej w Etapie 1.

Aktualny harmonogram naborów

Harmonogram Ścieżki SMART na najbliższe miesiące obejmuje cztery nabory: dla konsorcjów, dla MŚP (osobno B+R i wdrożenie) oraz dla dużych przedsiębiorstw. Stan na 19 sierpnia 2026 r., zgodnie z aktualizacją harmonogramu FENG obowiązującą od 1 lipca 2026 r.:

  • Konsorcja – B+R: 07.08–16.10.2026, NCBR.
  • MŚP (pojedyncze) – B+R: 29.10–29.12.2026, PARP.
  • MŚP (pojedyncze) – wdrożenie wyników B+R: 21.01–16.03.2027, PARP.
  • Duże przedsiębiorstwa – wdrożenie wyników B+R: luty-kwiecień 2027, NCBR.

Najbliższe planowane nabory w Ścieżce SMART – terminy mogą ulec zmianie, nabór dla dużych przedsiębiorstw jest uzależniony od przyjęcia zmian w programie FENG.

Terminy naborów potrafią się przesuwać z miesiąca na miesiąc, dlatego zanim zaczniesz przygotowywać dokumentację, warto sprawdzić aktualny stan bezpośrednio na stronie naboru lub podczas krótkiej konsultacji z naszym zespołem.

Istotne warunki, o których trzeba pamiętać

Poza progami finansowymi i terminami są dwa warunki, które firmy najczęściej pomijają na etapie planowania projektu:

  • poziom innowacji musi być co najmniej krajowy – nie wystarczy, że rozwiązanie jest nowe dla Twojej firmy czy regionu,
  • musisz mieć zapewnioną zdolność finansową – czyli realne źródło pokrycia wkładu własnego oraz płynność finansową na czas realizacji i rozliczenia projektu, zanim jeszcze wpłynie refundacja.

Oba warunki weryfikowane są dokładnie na etapie oceny wniosku, a szczegółowe kryteria i wyjątki opisujemy w artykule o zasadach i warunkach Ścieżki SMART, do którego linkujemy wyżej.

Jak wygląda proces przygotowania wniosku z grants.capital?

Przygotowanie wniosku o dofinansowanie Ścieżka SMART to proces, który u nas wygląda w pięciu krokach:

  1. Identyfikacja potrzeb – rozmowa o projekcie, jego zakresie i celu biznesowym.
  2. Weryfikacja kwalifikowalności – sprawdzamy, czy projekt pasuje do konkursu B+R czy wdrożeniowego i czy spełnia warunki formalne.
  3. Spotkanie z ekspertem – omawiamy szczegóły budżetu, harmonogramu i dokumentacji.
  4. Decyzja o współpracy – ustalamy zakres wsparcia w przygotowaniu wniosku.
  5. Wspólna praca nad wnioskiem – od koncepcji po złożenie kompletnej dokumentacji.

Jeśli zastanawiasz się, czy Twój projekt kwalifikuje się do konkursu Ścieżka SMART, najprościej to sprawdzić na krótkiej, bezpłatnej konsultacji – bez zobowiązań i bez naciągania tematu pod z góry założoną odpowiedź.

Umów bezpłatną konsultację

Podsumowanie

Koniec formuły „jednego wniosku na wszystko” to największa zmiana w Ścieżce SMART od lat. Dla firm oznacza to więcej precyzji na etapie planowania – trzeba świadomie wybrać, czy projekt dotyczy badań i rozwoju, czy wdrożenia ich wyników, bo oba procesy są teraz realizowane w osobnych konkursach, z osobnym budżetem i osobnym harmonogramem.

Jeśli Twoja firma planuje projekt B+R lub ma już gotowe wyniki prac badawczych czekające na wdrożenie, sprawdź najpierw, do którego konkursu pasujesz i kiedy startuje najbliższy nabór. Chętnie pomożemy Ci to ustalić i przeprowadzić przez cały proces – od pierwszej rozmowy po złożenie wniosku.

Sprawdź szczegóły oferty Ścieżka SMART

Więcej o Ścieżce SMART i programie FENG

FAQ – najczęściej zadawane pytania

1. Jaki jest minimalny i maksymalny budżet projektu w Ścieżce SMART? 

Minimalna wartość kosztów kwalifikowalnych netto wynosi 3 mln PLN, niezależnie od wielkości firmy. Górnego limitu wartości całego projektu jako takiego nie ma – realnym ograniczeniem jest maksymalna dopuszczalna kwota dofinansowania (od 50 do 150 mln PLN, zależnie od typu wnioskodawcy) oraz budżet dostępny w danym naborze.

2. Ile wynosi maksymalny poziom dofinansowania dla firmy? 

Zależy od rodzaju kosztów i wielkości firmy. Badania przemysłowe mogą być dofinansowane nawet do 80%, prace rozwojowe do 60%, a wdrożenie wyników B+R w przedziale ok. 20-70%, według mapy pomocy regionalnej właściwej dla lokalizacji inwestycji.

3. Czy startup bez historii finansowej może otrzymać dotację FENG? 

Tak, o ile spełnia pozostałe warunki konkursu i jest w stanie wykazać zapewnioną zdolność finansową – czyli realne źródło pokrycia wkładu własnego oraz płynność finansową na czas realizacji projektu. Sam brak wieloletniej historii firmy nie dyskwalifikuje wniosku, ale trzeba udokumentować, skąd wezmą się środki własne.

4. Czy VAT jest kosztem kwalifikowalnym w FENG? 

Co do zasady nie. VAT jest kosztem kwalifikowalnym jedynie w wyjątkowych sytuacjach, gdy wnioskodawca nie ma prawnej możliwości jego odzyskania. W większości projektów firmy finansują VAT z własnych środków lub kredytu obrotowego i odzyskują go w standardowym rozliczeniu podatkowym.

5. Czy można zmienić założenia projektu po przyznaniu dotacji? 

Zmiany są możliwe, ale w ograniczonym zakresie i po zgłoszeniu do instytucji finansującej. Modyfikacja nie może naruszać celu projektu ani kryteriów, na podstawie których wniosek uzyskał dofinansowanie – inaczej instytucja może zakwestionować część lub całość wsparcia podczas kontroli.

6. Czym różni się Ścieżka SMART od innych programów w FENG? 

Ścieżka SMART to jedyny instrument w FENG skoncentrowany wyłącznie na pracach badawczo-rozwojowych i wdrażaniu ich wyników. Pozostałe instrumenty programu, jak Kredyt Technologiczny czy Fundusz wsparcia technologii krytycznych (STEP), obejmują inne obszary – technologie o znaczeniu strategicznym. Więcej o pełnym programie FENG piszemy w artykule o funduszach europejskich dla firm.

7. Czy jedna firma może złożyć równolegle wniosek do konkursu B+R i do konkursu Wdrożenie Innowacji? 

Tak, jeśli firma ma jednocześnie projekt na wcześniejszym etapie (badania) i inny, gotowy do wdrożenia – może aplikować do obu konkursów równolegle, jako dwa odrębne projekty z osobną dokumentacją i osobnym budżetem.

8. Ile trwa ocena wniosku w Ścieżce SMART? 

Czas oceny zależy od liczby złożonych wniosków w danym naborze i etapu, na którym aktualnie znajduje się projekt. Ocena w Etapie 1 trwa zwykle krócej niż drugi etap oceny merytorycznej z udziałem ekspertów, ale łączny czas oczekiwania na decyzję może wynosić od kilku do kilkunastu tygodni po zamknięciu naboru.

9. Czy konsorcjum w Ścieżce SMART musi obejmować jednostkę naukową? 

Konsorcjum może obejmować inne przedsiębiorstwa, jednostkę naukową lub organizację pozarządową – nie ma jednego, sztywnego wymogu składu. Kluczowe jest, żeby struktura konsorcjum odpowiadała realnym potrzebom projektu, a role poszczególnych partnerów były jasno opisane we wniosku.

10. Czy dotację ze Ścieżki SMART trzeba zwrócić, jeśli projekt się nie powiedzie? 

Ryzyko badawcze samo w sobie nie jest podstawą do zwrotu dotacji, o ile projekt był realizowany zgodnie z wnioskiem i umową o dofinansowanie. Zwrot środków grozi natomiast wtedy, gdy dojdzie do naruszenia warunków umowy, nieprawidłowego wydatkowania środków lub niezrealizowania kluczowych założeń projektu bez uzasadnienia.

11. Czy w Ścieżce SMART obowiązuje limit liczby wniosków, jakie firma może złożyć w jednym roku? 

Formalnie nie ma jednego, sztywnego limitu obowiązującego całą Ścieżkę SMART – ograniczeniem praktycznym są raczej harmonogram naborów, dostępny budżet danego konkursu oraz zdolność organizacyjna i finansowa firmy do jednoczesnej realizacji kilku projektów.

12. Jak długo trwa realizacja projektu dofinansowanego w Ścieżce SMART? 

Okres realizacji ustalany jest indywidualnie we wniosku i zależy od zakresu projektu – projekty badawczo-rozwojowe trwają zwykle dłużej niż wdrożeniowe. W obu przypadkach harmonogram musi być realistyczny i spójny z planowanym budżetem, bo to jeden z elementów ocenianych na etapie kwalifikowalności.

Zobacz najnowsze artykuły

Dofinansowanie na cyfryzację firmy – nawet 850 tys. zł grantu lub 15 mln zł preferencyjnej pożyczki

Dofinansowanie na cyfryzację firmy – nawet 850 tys. zł grantu lub 15 mln zł preferencyjnej pożyczki

Stoisz przed wdrożeniem systemu ERP, robotyzacją produkcji lub wykorzystaniem sztucznej inteligencji? Poznaj kluczowe różnice między bezzwrotną dotacją na cyfryzację a niskooprocentowaną pożyczką z umorzeniem części kapitału. Dowiedz się, które źródło finansowania skuteczniej sfinansuje planowane wdrożenia w Twoim przedsiębiorstwie.

Dowiedz się więcej
Dywidenda do duńskiej spółki holdingowej: podatek u źródła i look-through approach

Dywidenda do duńskiej spółki holdingowej: podatek u źródła i look-through approach

Struktury z wykorzystaniem pasywnych spółek holdingowych niosą coraz większe ryzyka w podatku u źródła. Zastosowanie zasady look-through approach w połączeniu z indywidualnym limitem 2 mln zł daje jednak szansę na ograniczenie obciążeń administracyjnych. Dowiedz się, jak bezpiecznie rozliczyć dywidendę przekazywaną przez duńskiego pośrednika.

Dowiedz się więcej
Estoński CIT a dywidenda jak obliczyć PIT wspólnika

Estoński CIT a dywidenda jak obliczyć PIT wspólnika

Rozliczenie podatku od wypłaty zysku w ryczałcie od dochodów spółek wymaga zastosowania specyficznego mechanizmu odliczenia, który zapobiega podwójnemu opodatkowaniu. Zgodnie z najnowszym wyrokiem NSA, spółka nie może pomniejszać podstawy opodatkowania PIT wspólnika o kwotę własnego estońskiego CIT przed zastosowaniem ustawowego odliczenia. Przeczytaj nasz artykuł, aby poznać wytyczne sądów i zobaczyć prawidłowe wyliczenie podatku na konkretnym przykładzie 100 tys. zł dywidendy.

Dowiedz się więcej

Umów się na
bezpłatną konsultację

Na podstawie rozmowy poznamy potrzeby Twojej i dopasujemy do nich oferowane przez nas usługi doradcze.

    Zapraszamy także na

    Naszego bloga
    Facebook
    Grupa facebook
    Linkedin

    Piszą o nas

    DOŁĄCZ DO GRONA NASZYCH ZADOWOLONYCH KLIENTÓW

    Grants.Capital
    Kompleksowe wsparcie dla biznesu
    Dotacje i Podatki

    Umów bezpłatną konsultację